Przykład analizy szkód łowieckich w województwie mazowieckim

Województwo mazowieckie ma bardzo zróżnicowany charakter rolniczy. Obok dużych areałów zbóż, kukurydzy i rzepaku występują tu również uprawy okopowe, w tym buraki cukrowe. W praktyce terenowej szkody łowieckie w województwie mazowieckim wymagają więc różnego podejścia w zależności od rodzaju uprawy. Inaczej ocenia się szkody w wysokiej kukurydzy, inaczej w zbożach, a inaczej w uprawach, gdzie najważniejsze znaczenie ma uszkodzenie części podziemnej lub przyziemnej roślin.

Przy burakach cukrowych problemem nie zawsze jest rozległe zniszczenie całej powierzchni. Często istotne są miejscowe uszkodzenia korzeni, ślady rycia, naruszenie rzędów oraz fragmenty, w których dziki dłużej żerowały. Z poziomu gruntu część takich szkód może być trudna do jednoznacznego uporządkowania, zwłaszcza gdy na polu występują również koleiny, ślady przejazdów technologicznych albo naturalne różnice w zwarciu roślin.

Kazus terenowy: szkody od dzików w burakach cukrowych w powiecie płockim

Przykładem może być analiza szkód w uprawie buraka cukrowego położonej w powiecie płockim. Powierzchnia objęta analizą wynosiła 84,3 ha. Nalot wykonano w październiku 2025 r., czyli w okresie poprzedzającym zbiór, kiedy widoczne są już zarówno różnice w rozwoju roślin, jak i ślady żerowania dzików w rzędach uprawy. Termin był istotny, ponieważ przy uprawach okopowych późna faza sezonu pozwala lepiej ocenić rozmieszczenie uszkodzeń i ich praktyczne znaczenie dla zbioru.

Głównym sprawcą szkód były dziki. Charakter uszkodzeń odpowiadał typowej morfologii szkód w uprawach okopowych: widoczne były miejsca rycia, naruszone rzędy, fragmenty z uszkodzonymi lub wyciągniętymi korzeniami oraz niewielkie skupiska intensywnego żerowania. Szkody od dzików w burakach cukrowych nie układały się w jeden równy pas. Występowały punktowo, z większym nasileniem w miejscach, gdzie zwierzyna mogła bezpiecznie wchodzić w uprawę i przemieszczać się między rzędami.

Najważniejszym problemem była odmienność uszkodzeń w buraku cukrowym względem typowych szkód w zbożach lub kukurydzy. W tej uprawie nie wystarczyło ocenić, czy rośliny są połamane albo wyłożone. Kluczowe było wskazanie fragmentów, w których doszło do naruszenia rzędów i uszkodzenia części użytkowej rośliny. Materiał z nalotu pozwolił odróżnić miejsca żerowania dzików od śladów przejazdów technologicznych, kolein oraz naturalnych nierówności widocznych na powierzchni pola.

Opracowanie wykonano z materiału o rozdzielczości około 2,1 cm/px. Przy powierzchni powyżej 80 ha taka szczegółowość pozwoliła zachować czytelny obraz całej uprawy, a jednocześnie wskazać układ szkód w rzędach buraka. W przypadku upraw okopowych szczególnie ważne było nie tylko oznaczenie powierzchni uszkodzonej, ale również rozpoznanie, czy widoczne zaburzenia rzeczywiście odpowiadały żerowaniu dzików.

Tego typu szacowanie szkód łowieckich dronem w województwie mazowieckim jest szczególnie przydatne przy uprawach okopowych, gdzie uszkodzenie może być rozproszone i trudne do właściwego opisania wyłącznie na podstawie zdjęć z ziemi. Ekspertyza z nalotu pozwala pokazać, które fragmenty pola noszą cechy żerowania dzików, a które wymagają ostrożniejszej interpretacji.

Wnioski z analizy

W analizowanym przypadku najważniejsze było prawidłowe odczytanie charakteru uszkodzeń w uprawie okopowej. Szkoda nie polegała wyłącznie na widocznym naruszeniu powierzchni pola, ale na uszkodzeniu rzędów i części roślin mających znaczenie użytkowe. To istotna różnica względem szkód w zbożach, gdzie często analizuje się przede wszystkim wyłożenie lub przerzedzenie łanu.

Przy szkodach od dzików w burakach cukrowych szczególnie ważne jest oddzielenie śladów żerowania od śladów prac polowych. Koleiny, nawroty maszyn i przejazdy technologiczne mogą wizualnie zaburzać obraz plantacji, ale nie mają tej samej przyczyny co rycie lub wyciąganie korzeni przez zwierzynę. Dlatego sama obecność nieregularności na polu nie wystarcza do rzetelnej oceny szkody.

Dokumentacja szkód łowieckich z drona pozwoliła uporządkować analizę według przebiegu rzędów, miejsc naruszenia uprawy i skupisk żerowania. W praktyce oznaczało to możliwość pokazania szkody w sposób bardziej związany z technologią uprawy buraka cukrowego, a nie wyłącznie jako ogólnej powierzchni zaznaczonej na mapie.

Przy wstępnej ocenie skali problemu pomocny może być również kalkulator szkód łowieckich, który pozwala uporządkować dane o powierzchni uprawy i poziomie uszkodzeń. Przy burakach cukrowych warto jednak pamiętać, że wynik liczbowy powinien być zawsze zestawiony z rzeczywistym charakterem uszkodzenia rzędów i korzeni.

Najczęściej spotykane problemy przy szkodach łowieckich w województwie mazowieckim

W województwie mazowieckim istotne są zarówno szkody w dużych uprawach polowych, jak i uszkodzenia w uprawach, w których liczy się prawidłowa interpretacja śladów żerowania:

• szkody od dzików w burakach cukrowych w województwie mazowieckim, obejmujące rycie, naruszenie rzędów i uszkodzenia korzeni,
• szkody łowieckie w uprawach okopowych, gdzie konieczne jest odróżnienie żerowania zwierzyny od śladów prac polowych,
• szkody w kukurydzy powodowane przez dziki, szczególnie na dużych polach graniczących z zadrzewieniami i nieużytkami,
• szkody w zbożach powodowane przez jelenie i sarny, widoczne jako zgryzanie, przerzedzenia i wydeptywanie łanu,
• szacowanie szkód łowieckich w burakach cukrowych przed zbiorem,
• ekspertyza szkód łowieckich z nalotu dla dużych gospodarstw rolnych na Mazowszu.

W takich sytuacjach ekspertyza z nalotu Sky Agro Tech pozwala pokazać szkodę w odniesieniu do technologii konkretnej uprawy. Przy burakach cukrowych znaczenie ma nie tylko powierzchnia pola, ale również układ rzędów, miejsca naruszenia roślin i odróżnienie szkody od elementów wynikających z normalnego użytkowania rolniczego. Dzięki temu dokumentacja jest bardziej czytelna i lepiej dopasowana do rzeczywistego problemu terenowego.